Kuruluş ve Görevler

KURULUŞ
Üniversitemiz mali iş ve işlemleri, 1050 sayılı yasa uyarınca Maliye Bakanlığı personelinden oluşan Bütçe Dairesi Başkanlığı tarafından yürütülmekte iken; 10 Aralık 2003 tarih 5018 sayılı “Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu”nda (bundan sonra Kanun olarak anılacaktır.) 22 Aralık 2005 tarih ve 5436 sayılı Kanun ile yapılan değişikliklerle 1 Ocak 2006 tarihinden itibaren Üniversitemiz personelinden oluşan Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı tarafından yürütülmeye başlanmıştır.
GÖREVLER
Strateji geliştirme birimleri gelişen Türk kamu yönetimi sisteminin en önemli halkalarından biri olarak, temelde Avrupa Birliğine uyum amacıyla oluşturulmuş birimlerdir. Diğer taraftan bu birimler salt mali iş ve işlemler yürütmemekte, 5018 sayılı Kanun ile temelleri atılmaya başlanmış yeni kamu yönetimi anlayışının, idarelerde yerleştirilmesi amacıyla çalışmalar da yapmaktadır.
5018 sayılı Kanun’un temel amacı, Kanun’un Amaç başlıklı 1. maddesinde şu şekilde düzenlenmiştir:
“Madde 1 — Bu Kanunun amacı, kalkınma planları ve programlarda yer alan politika ve hedefler doğrultusunda kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde elde edilmesi ve kullanılmasını, hesap verebilirliği ve malî saydamlığı sağlamak üzere, kamu malî yönetiminin yapısını ve işleyişini, kamu bütçelerinin hazırlanmasını, uygulanmasını, tüm malî işlemlerin muhasebeleştirilmesini, raporlanmasını ve malî kontrolü düzenlemektir.”
Yeni kamu yönetimi anlayışının temel felsefesinin bu madde de açıkça; etkililik, verimlilik, hesap verebilirlik, saydamlık kavramları üzerinde yükseldiği görülmektedir.
Bu anlayışın ilk ürünlerinden biri olan strateji geliştirme birimlerinin görevleri de hem Kanun’un 60. maddesinde hem de 18 Şubat 2006 tarihinde Resmi Gazete yayımlanan “Strateji Geliştirme Birimlerinin Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” (bundan sonra Yönetmelik olarak anılacaktır.) de açıkça bu amaca uygun olarak düzenlenmiştir.
Kanun’un Mali hizmetler birimi başlıklı 60. maddesinde ise bu birimlerin görevleri şu şekilde düzenlenmiştir:
Madde 60 — (Değişik: 22/12/2005-5436/7 md.)
Kamu idarelerinde aşağıda sayılan görevler, malî hizmetler birimi tarafından yürütülür:
a) İdarenin stratejik plan ve performans programının hazırlanmasını koordine etmek ve sonuçlarının konsolide edilmesi çalışmalarını yürütmek.
b) İzleyen iki yılın bütçe tahminlerini de içeren idare bütçesini, stratejik plan ve yıllık performans programına uygun olarak hazırlamak ve idare faaliyetlerinin bunlara uygunluğunu izlemek ve değerlendirmek.
c) Mevzuatı uyarınca belirlenecek bütçe ilke ve esasları çerçevesinde, ayrıntılı harcama programı hazırlamak ve hizmet gereksinimleri dikkate alınarak ödeneğin ilgili birimlere gönderilmesini sağlamak.
d) Bütçe kayıtlarını tutmak, bütçe uygulama sonuçlarına ilişkin verileri toplamak, değerlendirmek ve bütçe kesin hesabı ile malî istatistikleri hazırlamak.
e) İlgili mevzuatı çerçevesinde idare gelirlerini tahakkuk ettirmek, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütmek.
f) Genel bütçe kapsamı dışında kalan idarelerde muhasebe hizmetlerini yürütmek.
g) Harcama birimleri tarafından hazırlanan birim faaliyet raporlarını da esas alarak idarenin faaliyet raporunu hazırlamak.
h) İdarenin mülkiyetinde veya kullanımında bulunan taşınır ve taşınmazlara ilişkin icmal cetvellerini düzenlemek.
i) İdarenin yatırım programının hazırlanmasını koordine etmek, uygulama sonuçlarını izlemek ve yıllık yatırım değerlendirme raporunu hazırlamak.
j) İdarenin, diğer idareler nezdinde takibi gereken malî iş ve işlemlerini yürütmek ve sonuçlandırmak.
k) Malî kanunlarla ilgili diğer mevzuatın uygulanması konusunda üst yöneticiye ve harcama yetkililerine gerekli bilgileri sağlamak ve danışmanlık yapmak.
l) Ön malî kontrol faaliyetini yürütmek.
m) İç kontrol sisteminin kurulması, standartlarının uygulanması ve geliştirilmesi konularında çalışmalar yapmak.
n) Malî konularda üst yönetici tarafından verilen diğer görevleri yapmak.”
Yönetmeliğin Strateji geliştirme birimleri başlıklı 4. maddesinde strateji geliştirme birimlerinin fonksiyonları şu şekilde düzenlenmiştir:
Madde 4 — Strateji geliştirme birimlerinin görevleri, aşağıda belirtilen fonksiyonlar kapsamında yürütülür:
a) Stratejik yönetim ve planlama.
1) Misyon belirleme.
2) Kurumsal ve bireysel hedefler oluşturma.
3) Veri-analiz ve araştırma-geliştirme.
b) Performans ve kalite ölçütleri geliştirme.
c) Yönetim bilgi sistemi.
d) Malî hizmetler.
1) Bütçe ve performans programı.
2) Muhasebe, kesin hesap ve raporlama.
3) İç kontrol.”
Aynı yönetmeliğin Strateji geliştirme birimlerinin görevleri başlıklı 5. maddesinde bu birimlerin görevleri şu şekilde düzenlenmiştir.
“Madde 5 – Aşağıda belirtilen görevler, strateji geliştirme birimleri tarafından yürütülür:
a) Ulusal kalkınma strateji ve politikaları, yıllık program ve hükümet programı çerçevesinde idarenin orta ve uzun vadeli strateji ve politikalarını belirlemek, amaçlarını oluşturmak üzere gerekli çalışmaları yapmak.
b) İdarenin görev alanına giren konularda performans ve kalite ölçütleri geliştirmek ve bu kapsamda verilecek diğer görevleri yerine getirmek.
c) İdarenin yönetimi ile hizmetlerin geliştirilmesi ve performansla ilgili bilgi ve verileri toplamak, analiz etmek ve yorumlamak.
d) İdarenin görev alanına giren konularda, hizmetleri etkileyecek dış faktörleri incelemek, kurum içi kapasite araştırması yapmak, hizmetlerin etkililiğini ve tatmin düzeyini analiz etmek ve genel araştırmalar yapmak.
e) Yönetim bilgi sistemlerine ilişkin hizmetleri yerine getirmek.
f) İdarede kurulmuşsa Strateji Geliştirme Kurulunun sekretarya hizmetlerini yürütmek.
g) İdarenin stratejik plan ve performans programının hazırlanmasını koordine etmek ve sonuçlarının konsolide edilmesi çalışmalarını yürütmek.
h) İzleyen iki yılın bütçe tahminlerini de içeren idare bütçesini, stratejik plan ve yıllık performans programına uygun olarak hazırlamak ve idare faaliyetlerinin bunlara uygunluğunu izlemek ve değerlendirmek.
i) Mevzuatı uyarınca belirlenecek bütçe ilke ve esasları çerçevesinde, ayrıntılı harcama programı hazırlamak ve hizmet gereksinimleri dikkate alınarak ödeneğin ilgili birimlere gönderilmesini sağlamak.
j) Bütçe kayıtlarını tutmak, bütçe uygulama sonuçlarına ilişkin verileri toplamak, değerlendirmek ve bütçe kesin hesabı ile malî istatistikleri hazırlamak.
k) İlgili mevzuatı çerçevesinde idare gelirlerini tahakkuk ettirmek, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütmek.
l) Genel bütçe kapsamı dışında kalan idarelerde muhasebe hizmetlerini yürütmek.
m) Harcama birimleri tarafından hazırlanan birim faaliyet raporlarını da esas alarak idarenin faaliyet raporunu hazırlamak.
n) İdarenin mülkiyetinde veya kullanımında bulunan taşınır ve taşınmazlara ilişkin icmal cetvellerini düzenlemek.
o) İdarenin yatırım programının hazırlanmasını koordine etmek, uygulama sonuçlarını izlemek ve yıllık yatırım değerlendirme raporunu hazırlamak.
p) İdarenin, diğer idareler nezdinde takibi gereken malî iş ve işlemlerini yürütmek ve sonuçlandırmak.
r) Malî kanunlarla ilgili diğer mevzuatın uygulanması konusunda üst yöneticiye ve harcama yetkililerine gerekli bilgileri sağlamak ve danışmanlık yapmak.
s) Ön malî kontrol faaliyetini yürütmek.
t) İç kontrol sisteminin kurulması, standartlarının uygulanması ve geliştirilmesi konularında çalışmalar yapmak; üst yönetimin iç denetime yönelik işlevinin etkililiğini ve verimliliğini artırmak için gerekli hazırlıkları yapmak.
u) Bakan ve/veya üst yönetici tarafından verilecek diğer görevleri yapmak.”
                Başkanlığımız, bu görevlerin yerine getirilmesi hususunda Kanunun 11. maddesi ve Yönetmeliğin 30. maddesinde belirtilen makamlara karşı sorumludur. Kanunun Üst yöneticiler başlıklı 11. Maddesi şu şekildedir:
“Madde 11 Bakanlıklarda müsteşar, diğer kamu idarelerinde en üst yönetici, il özel idarelerinde vali ve belediyelerde belediye başkanı üst yöneticidir. Ancak, Millî Savunma Bakanlığında üst yönetici Bakandır.
Üst yöneticiler, idarelerinin stratejik planlarının ve bütçelerinin kalkınma planına, yıllık programlara, kurumun stratejik plan ve performans hedefleri ile hizmet gereklerine uygun olarak hazırlanması ve uygulanmasından, sorumlulukları altındaki kaynakların etkili, ekonomik ve verimli şekilde elde edilmesi ve kullanımını sağlamaktan, kayıp ve kötüye kullanımının önlenmesinden, malî yönetim ve kontrol sisteminin işleyişinin gözetilmesi, izlenmesi ve bu Kanunda belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden Bakana; mahallî idarelerde ise meclislerine karşı sorumludurlar.
Üst yöneticiler, bu sorumluluğun gereklerini harcama yetkilileri, malî hizmetler birimi (Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı) ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirirler.”
Yönetmeliğin Strateji geliştirme birimlerinin yöneticileri başlıklı 30. maddesi ise şu şekildedir:
Madde 30 Strateji Geliştirme Daire Başkanları, strateji geliştirme birimlerinin yöneticisi olup, birimlerinin görevlerinin yerinde ve zamanında yerine getirilmesinden üst yöneticiye karşı sorumludur.
Strateji geliştirme birimlerinin yöneticileri, görev ve yetkilerinden bazılarını sınırlarını açıkça belirtmek, yazılı olmak ve Kanuna aykırı olmamak şartıyla ve üst yöneticinin onayıyla alt birim yöneticilerine devredebilir. Yetki devri, uygun araçlarla ilgililere duyurulur.”
Kanun ve Yönetmelik düzenlemelerinden de anlaşıldığı üzere; Başkanlığımız, görevlerini yerine getirirken doğrudan üst yönetici olan Üniversitemiz Rektörüne karşı sorumludur.